हॉट स्टॅम्पिंग ही धातूचा प्रभाव देणाऱ्या पृष्ठभाग परिष्करणाची एक महत्त्वाची पद्धत आहे. यामुळे ट्रेडमार्क, कार्टन, लेबल आणि इतर उत्पादनांचा दृश्य प्रभाव वाढवता येतो. हॉट स्टॅम्पिंग आणि कोल्ड स्टॅम्पिंग या दोन्ही पद्धतींचा वापर उत्पादनाचे पॅकेजिंग चमकदार आणि आकर्षक बनवण्यासाठी केला जातो, ज्यामुळे ग्राहकांचे लक्ष वेधून घेण्यास आणि त्यांना आकर्षित करण्यास मदत होते.
हॉट स्टॅम्पिंग/हॉट स्टॅम्पिंग
हॉट स्टॅम्पिंगचे सार ट्रान्सफर प्रिंटिंग आहे, जी उष्णता आणि दाबाच्या क्रियेद्वारे इलेक्ट्रोप्लेटेड ॲल्युमिनियमवरील नमुना सब्सट्रेटवर हस्तांतरित करण्याची प्रक्रिया आहे. जेव्हा प्रिंटिंग प्लेटला तिच्यासोबत जोडलेल्या इलेक्ट्रिक हीटिंग बेस प्लेटसह एका विशिष्ट मर्यादेपर्यंत गरम केले जाते, तेव्हा ती इलेक्ट्रोप्लेटेड ॲल्युमिनियम फिल्ममधून कागदावर दाबली जाते आणि पॉलिस्टर फिल्मला चिकटलेला गोंदाचा थर, धातूच्या ॲल्युमिनियमचा थर आणि रंगाचा थर तापमान आणि दाबाच्या क्रियेद्वारे कागदावर हस्तांतरित केले जातात.
हॉट स्टॅम्पिंग तंत्रज्ञान
कागद, पुठ्ठा, कापड, लेप इत्यादींसारख्या हॉट स्टॅम्पिंग वस्तूवर एका विशिष्ट हॉट स्टॅम्पिंग नमुन्याद्वारे हॉट स्टॅम्पिंग साहित्य (सामान्यतः इलेक्ट्रोप्लेटेड ॲल्युमिनियम फिल्म किंवा इतर विशेष लेप) हस्तांतरित करण्याच्या प्रक्रिया तंत्रज्ञानाचा संदर्भ देते.
१. वर्गीकरण
प्रक्रियेतील स्वयंचलनाच्या पातळीनुसार हॉट स्टॅम्पिंगचे स्वयंचलित हॉट स्टॅम्पिंग आणि मॅन्युअल हॉट स्टॅम्पिंगमध्ये वर्गीकरण केले जाऊ शकते. हॉट स्टॅम्पिंग पद्धतीनुसार, त्याचे खालील चार प्रकारांमध्ये वर्गीकरण केले जाऊ शकते:
२. फायदे
१) हॉट स्टॅम्पिंग प्रतिमांचा उत्तम दर्जा, उच्च अचूकता आणि स्पष्ट व टोकदार कडा.
२) पृष्ठभागावर उच्च चमक, चमकदार आणि गुळगुळीत हॉट स्टॅम्पिंग नमुने.
३) विविध रंग किंवा विविध ग्लॉस इफेक्ट्स असलेले, तसेच वेगवेगळ्या सब्सट्रेट्ससाठी योग्य असलेले हॉट स्टॅम्पिंग फॉइल्स, अशा हॉट स्टॅम्पिंग फॉइल्सची विस्तृत श्रेणी उपलब्ध आहे.
४) त्रिमितीय हॉट स्टॅम्पिंग केले जाऊ शकते. यामुळे पॅकेजिंगला एक अनोखा स्पर्श मिळू शकतो. शिवाय, त्रिमितीय हॉट स्टॅम्पिंग प्लेट कॉम्प्युटर न्यूमेरिकल कंट्रोल एनग्रेव्हिंग (CNC) द्वारे बनवली जाते, ज्यामुळे हॉट स्टॅम्पिंग प्रतिमेचे त्रिमितीय थर स्पष्ट दिसतात, छापलेल्या उत्पादनाच्या पृष्ठभागावर उठावदार परिणाम (रिलीफ इफेक्ट) तयार होतो आणि एक प्रभावी दृश्य परिणाम साधला जातो.
३. तोटे
१) हॉट स्टॅम्पिंग प्रक्रियेसाठी विशेष उपकरणांची आवश्यकता असते
२) हॉट स्टॅम्पिंग प्रक्रियेसाठी उष्णता देणाऱ्या उपकरणाची आवश्यकता असते.
३) हॉट स्टॅम्पिंग प्लेट बनवण्यासाठी हॉट स्टॅम्पिंग प्रक्रियेत उष्णता देणाऱ्या उपकरणाची आवश्यकता असते. त्यामुळे, हॉट स्टॅम्पिंगद्वारे उच्च-गुणवत्तेचा परिणाम साधता येतो, परंतु त्याचा खर्चही जास्त असतो. रोटरी हॉट स्टॅम्पिंग रोलरची किंमत तुलनेने जास्त असते आणि हॉट स्टॅम्पिंग प्रक्रियेच्या खर्चाचा मोठा भाग त्यावरच खर्च होतो.
४. वैशिष्ट्ये
नमुना स्पष्ट आणि सुंदर आहे, रंग चमकदार आणि लक्षवेधी आहे, तसेच ते टिकाऊ आणि हवामान-प्रतिरोधक आहे. छापलेल्या सिगारेटच्या लेबल्सवर, हॉट स्टॅम्पिंग तंत्रज्ञानाचा वापर ८५% पेक्षा जास्त आहे, आणि ग्राफिक डिझाइनमध्ये हॉट स्टॅम्पिंग अंतिम स्पर्श देण्यासाठी आणि डिझाइनची संकल्पना ठळकपणे मांडण्यासाठी भूमिका बजावू शकते, विशेषतः ट्रेडमार्क आणि नोंदणीकृत नावांच्या बाबतीत याचा प्रभाव अधिक लक्षणीय असतो.
५. प्रभाव टाकणारे घटक
तापमान
इलेक्ट्रिक हीटिंगचे तापमान ७० ते १८०°C च्या दरम्यान नियंत्रित केले पाहिजे. मोठ्या हॉट स्टॅम्पिंग क्षेत्रांसाठी, इलेक्ट्रिक हीटिंगचे तापमान तुलनेने जास्त असावे; लहान मजकूर आणि रेषांसाठी, हॉट स्टॅम्पिंग क्षेत्र लहान असल्यामुळे, हॉट स्टॅम्पिंगचे तापमान कमी असावे. त्याच वेळी, विविध प्रकारच्या इलेक्ट्रोप्लेटेड ॲल्युमिनियमसाठी योग्य असलेले हॉट स्टॅम्पिंगचे तापमान देखील वेगवेगळे असते. १# साठी ८०-९५°C; ८# साठी ७५-९५°C; १२# साठी ७५-९०°C; १५# साठी ६०-७०°C; आणि शुद्ध सोन्याच्या फॉइलसाठी ८०-१३०°C; सोन्याच्या पावडर फॉइल आणि चांदीच्या पावडर फॉइलसाठी ७०-१२०°C असते. अर्थात, आदर्श हॉट स्टॅम्पिंग तापमान हे सर्वात कमी तापमान असले पाहिजे, ज्यामुळे स्पष्ट ग्राफिक रेषा उमटवता येतात, आणि हे केवळ चाचणी हॉट स्टॅम्पिंगद्वारेच निश्चित केले जाऊ शकते.
हवेचा दाब
ॲल्युमिनियमच्या थराचे हॉट स्टॅम्पिंग हस्तांतरण दाबाने पूर्ण करणे आवश्यक असते, आणि हॉट स्टॅम्पिंगच्या दाबाचा परिणाम इलेक्ट्रोप्लेटेड ॲल्युमिनियमच्या चिकटण्यावर होतो. तापमान योग्य असले तरी, जर दाब अपुरा असेल, तर इलेक्ट्रोप्लेटेड ॲल्युमिनियम सब्सट्रेटवर व्यवस्थित हस्तांतरित होऊ शकत नाही, ज्यामुळे फिकट ठसे आणि नक्षीदार प्लेट्स यांसारख्या समस्या निर्माण होतात; याउलट, जर दाब खूप जास्त असेल, तर पॅड आणि सब्सट्रेटमधील दाबामुळे होणारे विरूपण खूप जास्त होते, ठसा खडबडीत येतो आणि प्लेट चिकटून बसते. सामान्यतः, रंग न फिका पडणे आणि चांगले चिकटणे साध्य करण्यासाठी हॉट स्टॅम्पिंगचा दाब योग्यरित्या कमी केला पाहिजे.
हॉट स्टॅम्पिंगचा दाब समायोजित करणे हे सब्सट्रेट, हॉट स्टॅम्पिंग तापमान, वाहनाचा वेग आणि इलेक्ट्रोप्लेटेड ॲल्युमिनियम यांसारख्या विविध घटकांवर आधारित असावे. सर्वसाधारणपणे, जेव्हा कागद मजबूत आणि गुळगुळीत असेल, छापलेल्या शाईचा थर जाड असेल, हॉट स्टॅम्पिंग तापमान जास्त असेल आणि वाहनाचा वेग कमी असेल, तेव्हा हॉट स्टॅम्पिंगचा दाब कमी असावा. याउलट, तो जास्त असावा. हॉट स्टॅम्पिंगचा दाब एकसमान असणे आवश्यक आहे. जर असे आढळले की हॉट स्टॅम्पिंग चांगले झाले नाही आणि एका भागात फुलांसारखे नक्षीकाम झाले आहे, तर बहुधा तेथील दाब खूप कमी आहे. दाब संतुलित करण्यासाठी त्या ठिकाणी सपाट प्लेटवर पातळ कागदाचा एक थर ठेवावा.
हॉट स्टॅम्पिंग पॅडचा दाबावरही मोठा परिणाम होतो. हार्ड पॅड्समुळे छपाई सुंदर होते आणि ते कोटेड पेपर व ग्लास कार्डबोर्डसारख्या मजबूत आणि गुळगुळीत कागदांसाठी योग्य असतात; तर सॉफ्ट पॅड्स याच्या उलट असतात, आणि त्यामुळे छपाई खडबडीत होते. हे पॅड्स मोठ्या भागांवर हॉट स्टॅम्पिंग करण्यासाठी, विशेषतः असमान पृष्ठभाग, कमी सपाटपणा आणि गुळगुळीतपणा असलेल्या, तसेच खडबडीत कागदांसाठी योग्य आहेत. त्याच वेळी, हॉट स्टॅम्पिंग फॉइलची मांडणी खूप घट्ट किंवा खूप सैल नसावी. जर ती खूप घट्ट असेल, तर लिखाणात काही रेषा सुटतील; जर ती खूप सैल असेल, तर लिखाण अस्पष्ट होईल आणि प्लेटवर डाग पडतील.
वेग
हॉट स्टॅम्पिंगचा वेग हा प्रत्यक्षात हॉट स्टॅम्पिंग दरम्यान सब्सट्रेट आणि हॉट स्टॅम्पिंग फॉइल यांच्यातील संपर्काचा वेळ दर्शवतो, जो हॉट स्टॅम्पिंगच्या जलदतेवर थेट परिणाम करतो. जर हॉट स्टॅम्पिंगचा वेग खूप जास्त असेल, तर त्यामुळे हॉट स्टॅम्पिंग अयशस्वी होईल किंवा प्रिंट अस्पष्ट होईल; जर हॉट स्टॅम्पिंगचा वेग खूप कमी असेल, तर त्याचा परिणाम हॉट स्टॅम्पिंगची गुणवत्ता आणि उत्पादन कार्यक्षमता या दोन्हींवर होईल.
कोल्ड फॉइल तंत्रज्ञान
कोल्ड स्टॅम्पिंग तंत्रज्ञान म्हणजे UV चिकट पदार्थाचा वापर करून हॉट स्टॅम्पिंग फॉइलला छपाईच्या साहित्यावर स्थानांतरित करण्याची पद्धत होय. कोल्ड स्टॅम्पिंग प्रक्रियेचे ड्राय लॅमिनेशन कोल्ड स्टॅम्पिंग आणि वेट लॅमिनेशन कोल्ड स्टॅम्पिंग असे वर्गीकरण केले जाऊ शकते.
१. प्रक्रियेच्या पायऱ्या
कोरडे लॅमिनेशन कोल्ड स्टॅम्पिंग प्रक्रिया
हॉट स्टॅम्पिंग करण्यापूर्वी लेपित UV ॲडेसिव्ह प्रथम क्युअर केले जाते. जेव्हा कोल्ड स्टॅम्पिंग तंत्रज्ञान प्रथम आले, तेव्हा ड्राय लॅमिनेशन कोल्ड स्टॅम्पिंग प्रक्रिया वापरली जात होती आणि तिचे मुख्य प्रक्रिया टप्पे खालीलप्रमाणे आहेत:
१) रोल प्रिंटिंग मटेरियलवर कॅटायोनिक यूव्ही ॲडेसिव्ह प्रिंट करा.
२) यूव्ही चिकट पदार्थ पक्का करा.
३) कोल्ड स्टॅम्पिंग फॉइल आणि छपाईचे साहित्य एकत्र करण्यासाठी प्रेशर रोलरचा वापर करा.
४) प्रिंटिंग मटेरियलवरून जास्तीची हॉट स्टॅम्पिंग फॉइल काढून टाका, जेणेकरून चिकट पदार्थ लावलेल्या भागावर फक्त आवश्यक हॉट स्टॅम्पिंग प्रतिमा आणि मजकूर शिल्लक राहील.
हे लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे की ड्राय लॅमिनेशन कोल्ड स्टॅम्पिंग प्रक्रिया वापरताना, यूव्ही ॲडेसिव्ह लवकर क्युअर केले पाहिजे, पण पूर्णपणे नाही. क्युअर झाल्यानंतरही त्यात एक विशिष्ट चिकटपणा शिल्लक राहील याची खात्री करणे आवश्यक आहे, जेणेकरून ते हॉट स्टॅम्पिंग फॉइलसोबत चांगल्या प्रकारे चिकटू शकेल.
ओल्या लॅमिनेशन कोल्ड स्टॅम्पिंग प्रक्रिये
यूव्ही ॲडेसिव्ह लावल्यानंतर, प्रथम हॉट स्टॅम्पिंग केले जाते आणि नंतर यूव्ही ॲडेसिव्ह क्युअर केले जाते. प्रक्रियेचे मुख्य टप्पे खालीलप्रमाणे आहेत:
१) रोल सब्सट्रेटवर फ्री रॅडिकल यूव्ही ॲडेसिव्हची छपाई करणे.
२) सब्सट्रेटवर कोल्ड स्टॅम्पिंग फॉइलचे मिश्रण करणे.
३) फ्री रॅडिकल यूव्ही ॲडेसिव्हचे क्युरिंग. या वेळी ॲडेसिव्ह कोल्ड स्टॅम्पिंग फॉइल आणि सबस्ट्रेटच्या मध्ये असल्याने, ॲडेसिव्हच्या थरापर्यंत पोहोचण्यासाठी यूव्ही प्रकाशाला हॉट स्टॅम्पिंग फॉइलमधून जावे लागते.
4) सबस्ट्रेटवरून हॉट स्टॅम्पिंग फॉइल सोलून काढणे आणि सबस्ट्रेटवर हॉट स्टॅम्पिंग प्रतिमा तयार करणे.
हे लक्षात घेतले पाहिजे की:
ओल्या लॅमिनेशन कोल्ड स्टॅम्पिंग प्रक्रियेमध्ये पारंपरिक कॅटायोनिक यूव्ही ॲडेसिव्हच्या जागी फ्री रॅडिकल यूव्ही ॲडेसिव्हचा वापर केला जातो;
UV अॅडेसिव्हची सुरुवातीची चिकटण्याची क्षमता मजबूत असावी आणि ते पूर्णपणे सुकल्यानंतर चिकट राहू नये;
हॉट स्टॅम्पिंग फॉइलच्या ॲल्युमिनियमच्या थरात एक विशिष्ट प्रकाश पारगम्यता असणे आवश्यक आहे, जेणेकरून अतिनील प्रकाश त्यातून जाऊ शकेल आणि अतिनील चिकट पदार्थाची घट्ट होण्याची प्रक्रिया सुरू होऊ शकेल.
वेट लॅमिनेशन कोल्ड स्टॅम्पिंग प्रक्रियेद्वारे प्रिंटिंग प्रेसवर मेटल फॉइल किंवा होलोग्राफिक फॉइल हॉट स्टॅम्प करता येते आणि तिच्या वापराची व्याप्ती अधिकाधिक वाढत आहे. सध्या, अनेक अरुंद-रुंदीच्या कार्टन आणि लेबल फ्लेक्सोग्राफिक प्रिंटिंग प्रेसमध्ये ही ऑनलाइन कोल्ड स्टॅम्पिंग क्षमता उपलब्ध आहे.
२. फायदे
१) कोणत्याही महागड्या विशेष हॉट स्टॅम्पिंग उपकरणांची आवश्यकता नाही.
२) सामान्य फ्लेक्सोग्राफिक प्लेट्स वापरल्या जाऊ शकतात आणि धातूच्या हॉट स्टॅम्पिंग प्लेट्स बनवण्याची गरज नाही. प्लेट बनवण्याचा वेग जास्त असतो, चक्र लहान असते आणि हॉट स्टॅम्पिंग प्लेटचा उत्पादन खर्च कमी असतो.
३) हॉट स्टॅम्पिंगचा वेग जास्त असून तो ४५० फूट प्रति मिनिटापर्यंत असतो.
४) उष्णता निर्माण करणाऱ्या उपकरणाची आवश्यकता नसल्यामुळे ऊर्जेची बचत होते.
५) फोटोसेन्सिटिव्ह रेझिन प्लेट वापरून, हाफटोन प्रतिमा आणि सॉलिड कलर ब्लॉक एकाच वेळी स्टॅम्प केले जाऊ शकतात, म्हणजेच, स्टॅम्प करायची असलेली हाफटोन प्रतिमा आणि सॉलिड कलर ब्लॉक एकाच स्टॅम्पिंग प्लेटवर बनवता येतात. अर्थात, एकाच प्रिंटिंग प्लेटवर हाफटोन आणि सॉलिड कलर ब्लॉक प्रिंट करण्याप्रमाणेच, दोन्हींचा स्टॅम्पिंग परिणाम आणि गुणवत्ता काही प्रमाणात कमी होऊ शकते.
६) स्टॅम्पिंग सबस्ट्रेटची अनुप्रयोग श्रेणी विस्तृत आहे, आणि ते उष्णता-संवेदनशील सामग्री, प्लास्टिक फिल्म्स आणि इन-मोल्ड लेबल्सवर देखील स्टॅम्प केले जाऊ शकते.
३. तोटे
१) स्टॅम्पिंगचा खर्च आणि प्रक्रियेची गुंतागुंत: कोल्ड स्टॅम्पिंगद्वारे प्रतिमा आणि मजकूर छापण्यासाठी, दुय्यम प्रक्रिया व संरक्षणासाठी सहसा लॅमिनेशन किंवा ग्लेझिंगची आवश्यकता असते.
२) उत्पादनाचे सौंदर्य तुलनेने कमी होते: वापरलेल्या उच्च-स्निग्धता असलेल्या चिकट पदार्थाचे समतलीकरण खराब असते आणि तो गुळगुळीत नसतो, ज्यामुळे कोल्ड स्टॅम्पिंग फॉइलच्या पृष्ठभागावर विसरित प्रतिबिंब निर्माण होते, आणि याचा परिणाम स्टॅम्पिंग प्रतिमा आणि मजकुराच्या रंगावर आणि चकाकीवर होतो.
४. अर्ज
१) डिझाइनमधील लवचिकता (विविध ग्राफिक्स, अनेक रंग, अनेक साहित्य, अनेक प्रक्रिया);
२) बारीक नक्षी, पोकळ मजकूर, ठिपके, मोठे भरीव आकार;
३) धातूंच्या रंगांचा प्रवणता प्रभाव;
४) छपाईनंतरच्या प्रक्रियेतील उच्च अचूकता;
५) छपाईनंतरची लवचिक प्रक्रिया - ऑफलाइन किंवा ऑनलाइन;
६) आधार सामग्रीला कोणतेही नुकसान नाही;
७) आधारपृष्ठाच्या पृष्ठभागाचे विरूपण होत नाही (तापमान/दाबाची आवश्यकता नाही);
८) सब्सट्रेटच्या मागील बाजूस कोणताही खळगा पडू नये, जे काही मुद्रित उत्पादनांसाठी, जसे की मासिके आणि पुस्तकांची मुखपृष्ठे, विशेषतः महत्त्वाचे आहे.
पोस्ट करण्याची वेळ: ०५-ऑगस्ट-२०२४